• 1404/10/08 - 12:40

۷ دی ۵۷؛ روزی که خیابان‌های قزوین صحنه نبرد با تانک‌ها شد

هفتم دی‌ماه ۱۳۵۷، قزوین شاهد روزی تاریخی بود؛ مردمی که برای آزادی ایستاده بودند، با تانک‌های ارتش رژیم ستم‌شاهی روبه‌رو شدند و جان خود را فدای راه انقلاب اسلامی کردند.
 
به گزارش خبرگزاری فارس از قزوین، پیش از طلوع خورشید انقلاب اسلامی، شاهد جوشش‌های مردمی و اعتراضات گسترده‌ای بودیم که در اقصی نقاط کشور، چون شعله‌هایی سرکش، علیه تاریکی ظلم زبانه می‌کشیدند. این قیام‌ها که هر یک داستانی از حماسه و شهادت بودند، نقطه‌های عطفی در مسیر تاریخ معاصر ایران محسوب می‌شوند.بسیاری از این خیزش‌ها با خشونت بی‌رحمانه رژیم پاسخ داده شد و خون پاک فرزندان این سرزمین، نذر راه آزادی گشت. از میان این مقاومت‌های تاریخی می‌توان به رویدادهای سرنوشت‌ساز قیام خونین پانزدهم خرداد سال ۴۲ به‌صورت خودجوش و مردمی در قم، تهران، ورامین، مشهد، شیراز و برخی دیگر از شهرها، حماسه ۱۹ دی ۱۳۵۶ در شهر مقدس قم، قیام ۲۹ بهمن ۱۳۵۶ در تبریز و حماسه ۱۷ شهریور ۱۳۵۷ در میدان ژاله اشاره کرد که آرامش رژیم را بر هم زد.در میان این اوراق زرین مقاومت، واقعه هفتم دی‌ماه ۱۳۵۷ در قزوین جایگاهی ویژه دارد.مردم انقلابی این شهر، با حضوری گسترده و ایمانی پولادین، در برابر استبداد ایستادند. این حرکت نه‌تنها پاسخی کوبنده به جنایات رژیم منحوس پهلوی بود، بلکه روزنه‌ای روشن از امید را برای سایر ملت در سراسر ایران گشود.
 

مردم وفادار از نگاه مقام معظم رهبری

رهبر معظم انقلاب نیز در سفر سال ۱۳۸۲ به استان قزوین فرموده بودند: «مردم قزوین چه در قضایای انقلاب و چه در همه حوادث بعد از انقلاب، مجموعه‌ای از انسان‌های وفادار و مؤمن یافتیم؛ مردمی متدیّن، دارای مناعت طبع، فداکار، سخاوتمند، اهل شرکت در کارهای بزرگ و کارهای خیر.»در روزهای انقلاب، اوضاع شهر قزوین نیز ملتهب و حساس بود و روزبه‌روز بر این حساسیت افزوده می‌شد. قزوین ویژگی‌های منحصربه‌فردی داشت که باعث تشدید حساسیت رخدادهای این شهر می‌شد.وجود فرماندهی ارشد نظامی لشکر ۱۶ زرهی ارتش در استان‌های زنجان و همدان با استقرار در شهر قزوین، مسیر ارتباطی ویژه به شمال کشور و شاهراه غرب به شرق، این شهر را در موقعیتی استراتژیک در میان شهرهای کشور قرار داده بود.به گفته عباس نیکویه از مبارزان انقلابی قزوین و عضو گروه حزب‌الله، با اعلام حکومت نظامی در قزوین، شهر وضعیت حساسی پیدا کرد. فرمانداری نظامی قزوین و فرمانده لشکر ۱۶ زرهی، به زعم خود برای ایجاد رعب و وحشت و خارج کردن مردم از صحنه، با تانک و تجهیزات زرهی وارد شهر شدند و در ساعات حکومت نظامی و در شب، اقدام به تخریب مغازه‌ها، اموال مردم و حتی عبور از روی خودروهای پارک‌شده در کنار خیابان‌ها کردند.
 

قزوین جزو ۱۱ شهر حکومت نظامی

طبق گفته این فعال سیاسی استان قزوین، آن‌قدر حضور مردم این شهر در صحنه انقلاب پررنگ و فعال بود که پس از حادثه ۱۷ شهریور، قزوین به یکی از ۱۱ شهری تبدیل شد که حکومت نظامی در آن برقرار شد. در واقع باید گفت حضور مردم استان در جریان انقلاب، بسیار فراتر از بسیاری از شهرهای دیگر کشور بود و هفتم دی‌ماه سال ۵۷ برای قزوین به روزی تاریخی تبدیل شد.با گذری بر تاریخ هفتم دی‌ماه ۱۳۵۷ باید گفت که حدود دو ماه پیش از پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی در ۲۲ بهمن، شخصیت‌های برجسته روحانی به‌صورت دوره‌ای از تهران یا قم به قزوین اعزام می‌شدند تا مسائل و تحولات انقلاب را برای مردم تشریح کنند.در این میان، آیت‌الله گرام نیز در ده روز پایانی از قم به قزوین آمدند و به ایراد سخنرانی پرداختند.نقطه عطف این دوران، سخنرانی مرحوم آیت‌الله عبدالله فاکر، از روحانیون بسیار مبارز و عضو جامعه مدرسین قم، در هفتم دی‌ماه سال ۱۳۵۷ در مسجدالنبی(ص) قزوین بود.سیداحمد نصری فعال سیاسی و از استانداران پیشین استان قزوین، با تشریح این واقعه اظهار کرد: جمعیت بسیار زیادی برای استماع سخنان ایشان در مسجد حضور یافته بودند و عده‌ای نیز در منزل یکی از همسایگان اطراف اتراق کرده بودند.آیت‌الله فاکر در حال سخنرانی بودند که خبری فوری به ایشان رسید؛ تانک‌های لشکر ارتش در حال حرکت به سمت شهر قزوین بودند. ایشان پس از اطلاع از این خبر، فوراً و بدون لحظه‌ای درنگ به مردم اعلام کردند که باید مسجد را ترک کرده و به خانه‌های خود بروند. در پی این اعلام، مردم از درهای غربی، شرقی و شمالی مسجدالنبی(ص) متفرق شدند و مسجد را ترک کردند.
 

جنایت هولناک در صف نفت خیابان پادگان

به گزارش فارس، طبق اذعان شاهدان عینی، جنایتی دلخراش در مقابل شعبه نفتی واقع در خیابان پادگان رخ داد. در حالی که بانوان باردار، کودکان و سایر افراد در صف انتظار برای دریافت نفت ایستاده بودند، یکی از نفربرهای ارتش رژیم ستم‌شاهی مستقیماً وارد صف شد.تعدادی از مردان در اثر این اقدام زیر گرفته شده و به شهادت رسیدند و وحشت ناشی از این حمله باعث شد بانوان باردار و «پا به ماه» زیر دست‌وپا بمانند؛ به‌طوری‌که تعداد تقریبی نوزادان سقط‌شده ۶ تا ۷ جنین گزارش شده است.حسین یزدان‌پناه یکی دیگر از فعالان سیاسی و شاهدان وقایع هفتم دی‌ماه، گفت: این اجساد کوچک (حدود ۲۰ تا ۳۰ سانتی‌متر) طبق رسومات مذهبی کفن شدند و بدون نصب سنگ قبر، در صحن امامزاده حسین(ع) به خاک سپرده شدند.به گفته او، این صحنه‌ها موجب خشم و انزجار شدید مردم شد و آنان خواستار انتقام شدند. شاهدان تأیید کردند که در پی اعتراضات، راننده نفربر و فرمانده حکومت نظامی وقت اعدام شدند.در ادامه درگیری‌ها، شاهدان از وقوع تیراندازی مستقیم در خیابان شهید انصاری قزوین خبر دادند که طی آن چند تن از مبارزان انقلابی همچون کریم قفلی، عباس بالو و همچنین گروسی به شهادت رسیدند.
 

پیوستن بدنه ارتش به مردم

در مقابل اقدامات سرکوبگرانه، مرتضی روزبه یکی از فعالان انقلابی قزوین، از نقطه‌ای شیرین در قیام هفتم دی یاد کرد و گفت: جدا شدن شماری از پرسنل ارتش از بدنه نظامی و پیوستن آنان به صفوف مردم. این نیروهای انقلابی با حضور در میان مردم، خبر تصمیم ارتش برای سرکوب و حمله را منتقل کردند تا مردم بتوانند مراقبت‌های لازم را انجام دهند. این اقدام باعث شد بسیاری از مردم در پناه مساجد و خانه‌ها باقی بمانند و از تردد غیرضروری خودداری کنند؛ اتحادی که در آن شرایط، اتفاقی بسیار نادر و مهم بود.